Νέα:

23 Ιουνίου 2017 Φ.Ε.Κ.2161 Υ1γ/Γ.Π/οικ.47829/21.6.2017 Υγειονομικοί όροι και προϋποθέσεις λειτουργίας επιχειρήσεων τροφίμων / ποτών ..2


ΑΡΘΡΟ 6 ΑΡΧΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ
ΑΡΘΡΟ 7 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ
ΑΡΘΡΟ 8 ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΥΓΕΙΑΣ – ΑΤΟΜΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ
ΑΡΘΡΟ 9 ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
ΑΡΘΡΟ 10 ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΟΙ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ
ΑΡΘΡΟ 11 ΕΙΔΙΚΟΙ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ
ΑΡΘΡΟ 12ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ II ΔΙΑΝΟΜΕΙΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΕΙΣ
ΑΡΘΡΟ 13ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ III ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΛΙΑΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ
ΑΡΘΡΟ 14ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ IV ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΣΤΙΑΣΗΣ

Άρθρο 6 ΑΡΧΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ
Όλες οι επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών υποχρεούνται να τηρούν τα κατάλληλα αρχεία τεκμηρίωσης διαδικασιών σύμφωνα με το άρθρο 5 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 852/2004, ανάλογα με τη φύση και το μέγεθος της επιχείρησης.
Αρχείο 1ο ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ - ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ
Περιέχει:
α. Αποδεικτικό υποβολής γνωστοποίησης (άδεια λειτουργίας για τα κέντρα διασκέδασης), κατόψεις/τομές σχεδιαγραμμάτων μηχανικού και διαγράμματα ροής των εργασιών της επιχείρησης με περιγραφική έκθεση όπου απαιτείται.
β Αντίγραφο κατάστασης απασχολούμενου προσωπικού, πιστοποιητικά υγείας του προσωπικού καθώς και πιστοποιητικά εκπαίδευσης αυτών, σε θέματα Υγιεινής και ασφάλειας των τροφίμων, σύμφωνα με το επίπεδο που αντιστοιχεί σε κάθε ειδικότητα, όπως προβλέπεται στην εκάστοτε ισχύουσα Εθνική Νομοθεσία.
γ. Για την χρήση μουσικής ή μουσικών οργάνων σε υπαίθριο χώρο και στα κέντρα διασκέδασης, τις απαιτούμενες τεχνικές εκθέσεις. δ. Αποδεικτικό καθαρισμού, συντήρησης και καλής λειτουργίας του απαγωγικού συστήματος όπου απαιτείται.
Αρχείο 2ο ΝΕΡΟΥ Περιέχει αποδεικτικά στοιχεία του τρόπου υδροδότησης της επιχείρησης και όπου απαιτείται αποτελέσματα δειγματοληψίας.
Αρχείο 3ο ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ - ΑΠΟΛΥΜΑΝΣΗΣ: Περιέχει το πρόγραμμα καθαρισμού και απολύμανσης της επιχείρησης τροφίμων και ποτών καθώς και των οχημάτων μεταφοράς τροφίμων και ποτών, τα χρησιμοποιούμενα καθαριστικά και απολυμαντικά, με τα αντίστοιχα πιστοποιητικά, για τη χρήση τους, σε χώρους τροφίμων.
Αρχείο 4ο ΑΠΕΝΤΟΜΩΣΗΣ ΜΥΟΚΤΟΝΙΑΣ:
Περιέχει τη σύμβαση με αδειοδοτημένη εταιρεία καταπολέμησης εντόμων και τρωκτικών, τις εγκρίσεις κυκλοφορίας και τις τεχνικές προδιαγραφές των σκευασμάτων που χρησιμοποιούνται, το πρόγραμμα καταπολέμησης τρωκτικών και εντόμων, κάτοψη ή σκαρίφημα της επιχείρησης όπου θα απεικονίζονται οι δολωματικοί σταθμοί ή οι σταθμοί παρακολούθησης που έχουν τοποθετηθεί και τα έντυπα αποτελεσματικότητας/τεκμηρίωσης των εφαρμογών.
Αρχείο 5ο ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΩΝ:
Περιέχει τα στοιχεία τεκμηρίωσης της παρακολούθησης της θερμοκρασίας σε όλα τα στάδια (ψυγεία, καταψύκτες, θερμοθάλαμοι, μαγείρεμα, κ.λπ.).
Αρχείο 6ο ΠΡΩΤΩΝ ΥΛΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΩΝ: Αναφέρονται οι προμηθευτές της επιχείρησης και υπάρχουν τα σχετικά συνοδευτικά δελτία αποστολής των προϊόντων και πρώτων υλών, τα απαιτούμενα στοιχεία για τον έλεγχο της ιχνηλασιμότητας καθώς και κάθε άλλο στοιχείο που προβλέπεται από την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία για την προστασία της Δημόσιας Υγείας.
Άρθρο 7 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ 

Για την εφαρμογή αυτού του άρθρου ισχύουν οι ορισμοί του άρθρου 14 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 178/2002  για το χαρακτηρισμό των τροφίμων και του άρθρου 1 του ν. 4235/2014 (ΦΕΚ 32/11-2-2014) όπως κάθε φορά ισχύει. Όλα τα τρόφιμα που παρασκευάζονται, επεξεργάζονται, συσκευάζονται, εισάγονται, συντηρούνται ή διακινούνται ή αποθηκεύονται ή γενικά προσφέρονται στην κατανάλωση πρέπει να είναι ασφαλή για την Δημόσια Υγεία. Γενικά απαγορεύεται η παρασκευή, διανομή, μεταφορά και έκθεση προς πώληση μη ασφαλών και μη κανονικών τροφίμων, ακατάλληλων για ανθρώπινη κατανάλωση, νοθευμένων τροφίμων και επιβλαβών για την υγεία.

 Σε αυτές τις περιπτώσεις εφαρμόζονται τα διοικητικά μέτρα οι διαδικασίες και οι κυρώσεις που προβλέπει ο ν. 4235/2014 (ΦΕΚ 32/11-2-2014), όπως κάθε φορά ισχύει.

Οι υγειονομικές υπηρεσίες προβαίνουν στη διενέργεια δειγματοληψίας για τη διεξαγωγή των αναγκαίων κατά περίπτωση εργαστηριακών ελέγχων, όπου αυτό απαιτείται. Οι περιέκτες των τροφίμων και γενικά τα υλικά σε επαφή με τρόφιμα πρέπει να είναι τέτοιας φύσης ώστε να πληρούνται οι απαιτήσεις του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών και της ισχύουσας Ενωσιακής Νομοθεσίας.

Άρθρο 8 ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΥΓΕΙΑΣ - ΑΤΟΜΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ

Όσοι ασκούν ή επιθυμούν να ασκήσουν το επάγγελμα του χειριστή τροφίμων ή ποτών, ή να εργαστούν σε επιχειρήσεις υγειονομικού ενδιαφέροντος πρέπει να είναι εφοδιασμένοι με πιστοποιητικό υγείας σύμφωνα με την Υγειονομική Διάταξη υπ’ αριθμ. Υ1γ/Γ.Π/οικ 35797/4.4.2012 (ΦΕΚ 1199/τ.B΄/11-4-2012) όπως κάθε φορά ισχύει.
Επιπλέον θα πρέπει:
• Να φροντίζουν την υγεία τους.
• Να αναφέρουν στον προϊστάμενό τους πιθανή ασθένειά τους (γαστρεντερικά προβλήματα, πονόλαιμο, βήχα, εκκρίσεις από μύτη ή μάτια, τροφική δηλητηρίαση, κ.α).
Σε αυτές τις περιπτώσεις απαγορεύεται η παραμονή σε χώρους που διαχειρίζονται τρόφιμα (π.χ. προετοιμασία, επεξεργασία, διάθεση).
• Να επιστρέφουν στην εργασία τους μόνο με ιατρική βεβαίωση.
• Να καλύπτουν τις πληγές, εγκαύματα, δερματικές μολύνσεις, με έντονα χρωματιστό αδιάβροχο επίδεσμο. Επίσης σύμφωνα με το Κεφάλαιο VIII του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 852/2004 απαιτείται υψηλός βαθμός ατομικής καθαριότητας από κάθε πρόσωπο που εργάζεται σε χώρους τροφίμων και θα πρέπει:
• Να φορά κατάλληλο, καθαρό και, όταν είναι αναγκαίο, προστατευτικό ρουχισμό.
• Να τηρεί τους κανόνες και διαδικασίες ατομικής υγιεινής με σκοπό τη μείωση της πιθανότητας επιμόλυνσης των τροφίμων (μικροβιολογική, φυσική, χημική επιμόλυνση) άμεσα ή έμμεσα.
• Να έχει καλές συνήθειες (να πλένει τα χέρια πριν αναλάβει εργασία, να φορά πάντα καθαρή ποδιά, να μη φορά κοσμήματα όπως (ρολόγια, σκουλαρίκια, δακτυλίδια, βραχιόλια κ.α), να έχει κοντά και καθαρά νύχια και όχι βαμμένα ή πρόσθετα νύχια.
• Να χειρίζεται σωστά τα τρόφιμα και να συνεργάζεται προς όφελος της υγιεινής και ασφάλειας αυτών.
• Να έχει συνειδητοποιήσει ότι πρέπει να πλένει τα χέρια του και ότι μετά το πλύσιμο των χεριών ακολουθεί πάντα η απολύμανσή τους με κατάλληλο απολυμαντικό. • Όταν χρησιμοποιούνται γάντια αυτά δεν υποκαθιστούν το πλύσιμο των χεριών, ενώ συνιστάται να τα αλλάζει όταν λερωθούν ή σχιστούν, ή όταν αλλάξει η εργασία το είδος του τροφίμου που χειρίζεται (π.χ. από ωμό κρέας σε έτοιμο για κατανάλωση τρόφιμο).
Άρθρο 9 ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων τροφίμων και ποτών πρέπει να εξασφαλίζουν ότι: Συμμορφώνονται ως προς τις απαιτήσεις της υπουργικής απόφασης 14708/2007 (ΦΕΚ 1616/τ.Β΄/17-8-2007) όπως κάθε φορά ισχύει και ειδικότερα:
• Οι χειριστές τροφίμων εκπαιδεύονται σχετικά με την υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων ανάλογα με το αντικείμενο δραστηριότητας της επιχείρησης και τις εκτελούμενες εργασίες.
• Οι υπεύθυνοι για την κατάρτιση και τη διατήρηση της διαδικασίας βάσει των αρχών HACCP ή για την εφαρμογή των σχετικών οδηγών ορθής πρακτικής εκπαιδεύονται κατάλληλα για την εφαρμογή τους.
• Υπάρχει συμμόρφωση προς όλες τις απαιτήσεις της Εθνικής Νομοθεσίας, όπως κάθε φορά ισχύει, σχετικά με τα εκπαιδευτικά προγράμματα για τους χειριστές τροφίμων ή για ειδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τα πρόσωπα που απασχολούνται σε ορισμένους κλάδους τροφίμων. Η εκπαίδευση του προσωπικού πρέπει να τεκμηριώνεται με κατάλληλο αρχείο που θα διατηρείται στο φάκελο του προσωπικού, σύμφωνα με το άρθρο 6 της παρούσας.
Άρθρο 10 ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ[/b]
Οι επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών όπως ορίζονται στο άρθρο 2 της παρούσας κατατάσσονται ανάλογα με το είδος της δραστηριότητάς τους στις παρακάτω κατηγορίες Ι έως IV: Κατηγορία

Ι  -Επιχειρήσεις Παρασκευής ή και Συσκευασίας. Κατηγορία

II - Διανομείς (Αποθήκευση-Χονδρική πώληση) και Μεταφορείς (Οχήματα μεταφοράς). Κατηγορία

III- Επιχειρήσεις Λιανικού Εμπορίου. Κατηγορία IV - Επιχειρήσεις Μαζικής εστίασης. Για όλες τις ανωτέρω κατηγορίες θα τηρούνται οι Ευρωπαϊκοί Κανονισμοί και η τεκμηρίωση εκ μέρους τη επιχείρησης ότι διασφαλίζεται η υγιεινή και ασφάλεια:
α) των παραγομένων ή προσφερομένων τροφίμων σε όλες τις φάσεις της παραγωγικής αλυσίδας (από την παραγωγή μέχρι και την κατανάλωση),
β) των παρεχόμενων υπηρεσιών,
γ) προϋποθέσεις λειτουργίας του άρθρου 5 και τις ειδικότερες διατάξεις για κάθε δραστηριότητα.
Οι ως άνω κατηγορίες επιχειρήσεων τροφίμων και ποτών μπορούν να λειτουργούν ως μικτές ή παράλληλα με άλλες δραστηριότητες εμπορικές ή μη, εκτός αν δεν επιτρέπεται από άλλες ειδικότερες διατάξεις. Στη περίπτωση αυτή θα λειτουργούν σε χώρο σαφώς ή νοητά διαχωρισμένο, ανάλογα με την επικινδυνότητα της δραστηριότητας και με την προϋπόθεση ότι διασφαλίζεται η υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων και αποφεύγεται η διασταυρούμενη επιμόλυνση. Οι παραπάνω κατηγορίες δεν είναι εξαντλητικές και επιτρέπεται η διεύρυνση αυτών εφόσον υπάρξουν νέες ή τροποποιημένες παραγωγικές διαδικασίες.

 Επιτρέπεται να λειτουργούν επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών υγειονομικού ενδιαφέροντος ή μη, εντός επιχειρήσεων τροφίμων και ποτών (κατάστημα εντός καταστήματος) και αντιστρόφως, εφόσον υπάρχει επαρκής χώρος σαφώς ή νοητά διαχωρισμένος ανάλογα με το βαθμό επικινδυνότητας της δραστηριότητας και δεν δημιουργείται κίνδυνος διασταυρούμενης επιμόλυνσης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΕΙΔΙΚΟΙ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ Άρθρο 11 ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

 Ι Επιχειρήσεις Παρασκευής ή και Συσκευασίας. Οι επιχειρήσεις του παρόντος άρθρου, όπως αυτές ορίζονται στο άρθρο 2 της παρούσας πρέπει να διαθέτουν τους παρακάτω αναφερόμενους χώρους και εξοπλισμό:

 Α. Επιχειρήσεις παρασκευής. 1) Χώροι α. Χώρος παραλαβής και αποθήκευσης πρώτων υλών και υλικών συσκευασίας. Η κατασκευή και ο εξοπλισμός της αποθήκης να διασφαλίζει την υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων.
 Όπου απαιτούνται ψυκτικοί θάλαμοι να είναι επαρκούς χωρητικότητας με δυνατότητα παρακολούθησης θερμοκρασιών και σε εφαρμογή των όρων και προϋποθέσεων του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών.
 Οι περιέκτες τροφίμων για την φύλαξη χύδην πρώτων υλών πρέπει να τηρούν της εθνικές και κοινοτικές διατάξεις.
 Να λαμβάνονται κατάλληλα μέτρα για τον αερισμό και την τήρηση κατάλληλης θερμοκρασίας και υγρασίας στον χώρο της αποθήκης, με μηχανολογικό εξοπλισμό, όπου απαιτείται.
Όλες οι πρώτες ύλες θα προέρχονται από αξιόπιστους προμηθευτές σύμφωνα με τον (ΕΚ) αριθ. 852/2004 και τους αντίστοιχους κανόνες ορθής υγιεινής πρακτικής. Θα πρέπει να προβλέπεται ιδιαίτερος χώρος για την τοποθέτηση των προϊόντων που προορίζονται για επιστροφή, καταστροφή κ.λπ. κατά τρόπο ώστε να μην επηρεάζονται τα ασφαλή τρόφιμα. Στο χώρο αυτό θα υπάρχει ανάλογη σήμανση.
Απαγορεύεται η αποθήκευση μη ασφαλών, επιβλαβών για την υγεία τροφίμων με ασφαλή τρόφιμα και αυτά θα απομακρύνονται το ταχύτερο δυνατό από την εγκατάσταση. Μέχρι την απομάκρυνση μπορούν να διατηρούνται σε απομονωμένο χώρο κατά τρόπο ώστε να μην είναι δυνατό να επηρεαστούν άμεσα ή έμμεσα τα ασφαλή τρόφιμα. β. Χώρος παρασκευής και επεξεργασίας.
Ο εξοπλισμός στο χώρο παρασκευής και επεξεργασίας θα είναι από κατάλληλο και υγειονομικά αποδεκτό υλικό. Ειδικά ο εξοπλισμός που προβλέπεται να έρχεται σε επαφή με τρόφιμα πρέπει να είναι από υλικό κατάλληλο για τρόφιμα κατά τις ισχύουσες Εθνικές και Ενωσιακές διατάξεις.
Να λαμβάνονται κατάλληλα μέτρα για τον αερισμό του χώρου και όπου αυτός γίνεται με ανοίγματα (παράθυρα, πόρτες κ.λπ.) σε αυτά θα τοποθετείται κατάλληλο προστατευτικό πλέγμα για να μπορούν να καθαρίζονται.
 Στο χώρο αυτό να υπάρχει νιπτήρας με ποδοκίνητο ή αυτοματοποιημένο σύστημα για το πλύσιμο των χεριών του προσωπικού. Η διασταυρούμενη επιμόλυνση πρέπει να αποφεύγεται με βάση τους κανόνες ορθής υγιεινής και βιομηχανικής πρακτικής.
 Ο χώρος παρασκευής και επεξεργασίας να είναι επαρκής προκειμένου να εξασφαλίζεται η ασφαλής παραγωγή των τροφίμων. Η προετοιμασία των επεξεργασμένων και των ανεπεξέργαστων προϊόντων θα γίνεται σε σαφώς διαχωρισμένο χώρο από τον χώρο όπου γίνεται η θερμική επεξεργασία ή η τυποποίηση.
Θα υπάρχει ο ανάλογος σε σχέση με τους εκτελούμενους χειρισμούς και τη δυναμικότητα της επιχείρησης αριθμός πάγκων εργασίας, ώστε να διασφαλίζεται ο υγιεινός χειρισμός και ο αποκλεισμός τυχόν διασταυρούμενης επιμόλυνσης των τροφίμων.
 Η μεριδοποίηση προϊόντων πρέπει να γίνεται σε ιδιαίτερο, σαφώς διαχωρισμένο χώρο της επιχείρησης εκτός των περιπτώσεων που από το διάγραμμα ροής προκύπτει ότι μπορεί να γίνεται σε νοητά διαχωρισμένο χώρο του χώρου παρασκευής και επεξεργασίας.
Στις επιχειρήσεις του παρόντος άρθρου που παράγουν τυποποιημένα προϊόντα θα πρέπει να υπάρχει επαρκής χώρος για την τυποποίηση.
 Ο χώρος τυποποίησης θα περιλαμβάνει όλο τον απαραίτητο εξοπλισμό και τα μηχανικά μέσα για την ρύθμιση κατάλληλων συνθηκών περιβάλλοντος, με σκοπό την διασφάλιση της ασφάλειας των τροφίμων. γ. Χώρος πλύσεως σκευών/τροφίμων.
Ο χώρος πλύσης των σκευών καθώς και των αντικειμένων που χρησιμοποιούνται κατά τη διάρκεια των εργασιών θα είναι ανάλογος και κατάλληλος ώστε να επιτυγχάνεται ο αποτελεσματικός καθαρισμός και η απολύμανση τους, ενώ η χωροθέτηση του εν λόγω χώρου θα πρέπει να συμβάλλει στην αποφυγή του κινδύνου της διασταυρούμενης επιμόλυνσης των τροφίμων.
Όλα τα σκεύη που χρησιμοποιούνται θα φυλάσσονται μετά τον καθαρισμό τους σε κλειστές προθήκες ή σε κατάλληλα ράφια. Για την πλύση τροφίμων θα πρέπει να υπάρχει ένα τουλάχιστον διπλό βαθύ σύστημα νεροχυτών.

Αντίστοιχα για τη πλύση σκευών πρέπει να υπάρχει τουλάχιστον ένα διπλό βαθύ σύστημα νεροχυτών ή ένας βαθύς νεροχύτης και πλυντήριο. δ. Χώρος αποθήκης ετοίμων προϊόντων:
Όταν η αποθήκευση αφορά συσκευασμένα τρόφιμα (αποθήκη μονάδας επεξεργασίας και συσκευασίας τροφίμων) οι απαιτήσεις είναι οι ίδιες με αυτές που περιγράφονται στις αποθήκες. Σε κάθε άλλη περίπτωση στον χώρο αυτό θα υπάρχουν ράφια, κλειστές προθήκες και ψυκτικοί θάλαμοι όπου αυτοί απαιτούνται.
Αν από το διάγραμμα ροής προβλέπεται θερμή διατήρηση των τροφίμων μέχρι την διάθεση στον πελάτη τότε θα πρέπει να υπάρχει επαρκής υποδομή αποτελούμενη από θερμοθαλάμους, ή άλλη θερμαινόμενη συσκευή.
 Αυτές οι συσκευές θα πρέπει να έχουν ικανότητα συνεχούς διατήρησης του εσωτερικού των τροφίμων σε θερμοκρασία ανώτερη των 60° C ανάλογα με το είδος του τροφίμου, ο αριθμός και η χωρητικότητά τους θα είναι ανάλογης δυναμικότητας.
 Οι χώροι, τα μέσα και οι συσκευές αποθήκευσης τελικών προϊόντων θα είναι διαφορετικά από τους χώρους αποθήκευσης πρώτων και ενδιάμεσων υλών.
Θα πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για τον αερισμό και τον φωτισμό του χώρου με μηχανολογικό εξοπλισμό, όπου απαιτείται ώστε να εξασφαλίζονται σταθερές συνθήκες θερμοκρασίας και υγρασίας, κατάλληλες για τα παραγόμενα προϊόντα. ε. Χώρος διάθεσης ή διανομής ετοίμων προϊόντων.
Στο χώρο αυτό θα υπάρχουν ράφια, κλειστές προθήκες ή ψυκτικοί θάλαμοι όπου απαιτείται και γενικά θα λαμβάνονται όλα τα κατάλληλα μέτρα ώστε να εξασφαλίζεται η ασφάλεια και η ποιότητα των προς διάθεση προϊόντων.

2) Εξοπλισμός Οι επιχειρήσεις του παρόντος άρθρου πρέπει να διαθέτουν τον απαραίτητο εξοπλισμό και τα απαραίτητα σκεύη για την επεξεργασία των τροφίμων σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις. Ο χρησιμοποιούμενος εξοπλισμός πρέπει να επιλέγεται, εκτός των άλλων και με βάση τη δυνατότητα εύκολου καθαρισμού και τη δυνατότητα απολύμανσης με χημικές ή άλλες φυσικές μεθόδους.
 Τα υλικά που χρησιμοποιούνται για τον εξοπλισμό πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών. Η χρήση ξύλινου εξοπλισμού δεν είναι αποδεκτή εντός των χώρων επεξεργασίας τροφίμων. Στους υπόλοιπους χώρους η χρήση ξύλου πρέπει να περιορίζεται στο απολύτως αναγκαίο.
Οι χρησιμοποιούμενες παλέτες, πρέπει να είναι από υλικό ανθεκτικό, λείο και αδιαπότιστο και πρέπει να διατηρούνται καθαρές και σε καλή κατάσταση.
Η χρήση γυάλινου εξοπλισμού στους χώρους επεξεργασίας και αποθήκευσης τροφίμων πρέπει να αποφεύγεται εκτός αν πρόκειται για ύαλο ανθεκτικό στη θραύση.
 Τα ράφια και τα ντουλάπια σε όλους τους χώρους πρέπει να μην οξειδώνονται, να είναι ανθεκτικά στην υγρασία και να καθαρίζονται εύκολα.
Τα θερμόμετρα και όπου απαιτείται τα υγρασιόμετρα σε όλο τον εξοπλισμό (ψυγεία, καταψύκτες, θάλαμοι, θερμοθάλαμοι, κ.λπ.) θα έχουν το απαιτούμενο εύρος μέτρησης και την απαιτούμενη ακρίβεια, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις.
 Η διαδικασία καθαρισμού και απολύμανσης των χώρων παρασκευής και του εξοπλισμού πρέπει να γίνεται με κατάλληλο τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται ο αποτελεσματικός καθαρισμός και η απολύμανση.
Τα απορρίμματα θα φυλάσσονται προσωρινά σε ειδικά δοχεία επαρκούς χωρητικότητας από κατάλληλο υλικό, ώστε να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται αποτελεσματικά.
 Το κάλυμμα των δοχείων θα είναι στεγανό και θα ανοίγει με ποδοκίνητο μηχανισμό. Β. Επιχειρήσεις συσκευασίας Στις επιχειρήσεις αυτές θα υπάρχουν οι χώροι των επιχειρήσεων παρασκευής, εκτός του χώρου παρασκευής - επεξεργασίας, ο οποίος αντικαθίσταται με τον χώρο συσκευασίας επαρκών διαστάσεων. Σε αυτόν τον χώρο θα υπάρχει επαρκής και κατάλληλος εξοπλισμός που θα αποτυπώνεται στο διάγραμμα ροής.
 Τα υλικά που χρησιμοποιούνται για την πρώτη και τη δεύτερη συσκευασία δεν πρέπει να αποτελούν πηγή μόλυνσης και πρέπει να αποθηκεύονται με τρόπο που να μην εκτίθενται σε κίνδυνο μόλυνσης και να πληρούν τις απαιτήσεις του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών. Όσα υλικά συσκευασίας επαναχρησιμοποιούνται για τρόφιμα πρέπει να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται μετά από κάθε χρήση και να φυλάσσονται σε κλειστές προθήκες μέχρι την επόμενη χρήση τους.

Τέλος ο αριθμός των αποδυτηρίων και αποχωρητηρίων αυτής της κατηγορίας επιχειρήσεων περιγράφεται στο άρθρο 5 της παρούσας.

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΑΡΤΟΠΟΙΗΤΙΚΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ

 Σε αυτή την κατηγορία συμπεριλαμβάνονται όλες οι επιχειρήσεις που παρασκευάζουν και πωλούν τα προβλεπόμενα τρόφιμα από την Αρτοποιητική Νομοθεσία και οι εγκαταστάσεις περάτωσης έψησης, εκτός των πρατηρίων άρτου που υπάγονται στην κατηγορία Επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου. Οι ανωτέρω επιχειρήσεις υπάγονται στην αρτοποιητική Νομοθεσία όπως κάθε φορά ισχύει καθώς επίσης και στους γενικούς όρους της παρούσας.
Άρθρο12 ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ II ΔΙΑΝΟΜΕΙΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΕΙΣ
 1)  Αποθήκευση -Χονδρική πώληση τροφίμων και ποτών.
Οι επιχειρήσεις αυτές πρέπει να τηρούν τους όρους υγιεινής που απαιτούνται για τον τομέα δραστηριότητας και το είδος του τροφίμου που διαχειρίζονται, σύμφωνα με τον (ΕΚ) αριθ. 852/2004.
Ειδικότερα:
Τα δάπεδα οι τοίχοι και η οροφή να είναι ανθεκτικά και να διατηρούνται σε καλή κατάσταση.
 Οι ράμπες φόρτωσης να είναι από κατάλληλα υλικά, προφυλαγμένες από τις καιρικές συνθήκες. Όταν τα αποθηκευόμενα τρόφιμα και ποτά απαιτούν ειδικές συνθήκες αποθήκευσης (ψύξη, κατάψυξη) θα διαθέτουν επαρκή εξοπλισμό και μέσα επιτήρησης των συνθηκών αποθήκευσης.
 Τα τρόφιμα και ποτά να προφυλάσσονται από τρωκτικά, έντομα ή άλλα ζώα οικόσιτα ή μη.
Επιτρέπεται η αποθήκευση στους χώρους των επιχειρήσεων της κατηγορίας αυτής και άλλων προϊόντων μη εδώδιμων υπό την προϋπόθεση ότι διασφαλίζεται η αποφυγή επιμόλυνσης.
Οι χώροι να μπορούν να καθαρίζονται εύκολα και αποτελεσματικά.
Σε κάθε περίπτωση δεν επιτρέπεται η αποθήκευση τροφίμων και ποτών με καύσιμα, χημικά, γεωργικά φάρμακα.
Ο αριθμός των αποδυτηρίων και αποχωρητηρίων αυτής της κατηγορίας επιχειρήσεων περιγράφεται στο άρθρο 5 της παρούσας. Στο αρχείο «πρώτων υλών και προμηθευτών» να τηρείται και αρχείο ιχνηλασιμότητας των διατεθειμένων προϊόντων.
Να υπάρχει ιδιαίτερος χώρος αποθήκευσης των προς επιστροφή προϊόντων με την ανάλογη σήμανση.
Οι επιχειρήσεις του παρόντος άρθρου μπορούν να διαθέτουν λιανικώς ορισμένες ποσότητες τροφίμων και ποτών εφόσον για το σκοπό αυτό δεν απαιτείται επιπλέον συγκρότηση και εξοπλισμός τηρουμένων των ισχυουσών αγορανομικών διατάξεων.
2) Οχήματα μεταφοράς τροφίμων και ποτών. Τα οχήματα μεταφοράς ανήκουν είτε σε επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών, είτε σε ιδιώτη διανομέα για τη μεταφορά τροφίμων και ποτών. Για τη χορήγηση βεβαίωσης υγειονομικής καταλληλότητας στη πρώτη περίπτωση απαιτείται μεταξύ άλλων η υποβολή παραστατικού στοιχείου νόμιμης λειτουργίας της επιχείρησης.
Οι χώροι των οχημάτων και οι περιέκτες που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά τροφίμων πρέπει να είναι άρτιοι, καθαροί και κατάλληλοι για τα τρόφιμα που θα μεταφέρονται. Οι επιφάνειες θα πρέπει να είναι ανθεκτικές για τα μεταφερόμενα φορτία και όταν απαιτείται να είναι πλενόμενες και ανθεκτικές στα χρησιμοποιούμενα απορρυπαντικά και απολυμαντικά σκευάσματα.
Τα οχήματα και οι περιέκτες που προορίζονται για μεταφορά τροφίμων συνιστάται να είναι μόνο για αυτή τη χρήση.
 Αν μαζί με τα τρόφιμα μεταφέρονται και άλλα είδη, θα υπάρχει απομονωμένος χώρος για την αποθήκευση τους και σε καμία περίπτωση δεν θα μεταφέρονται είδη που μπορεί να επηρεάσουν τα τρόφιμα. Πριν τη φόρτωση των τροφίμων θα προηγείται υποχρεωτικά καθαρισμός και απολύμανση όταν:

• Τα είδη τροφίμων που είχαν προηγουμένως μεταφερθεί μπορεί να επιμολύνουν το νέο φορτίο τροφίμων.
 • Έχει προηγηθεί μεταφορά μη τροφίμων, εφόσον αυτό μπορεί να προκαλέσει επιμόλυνσή του προς μεταφορά φορτίου.
 • Ο χώρος ή ο περιέκτης είναι ακάθαρτος και χρειάζεται να γίνει καθαρισμός. Τα τρόφιμα θα μεταφέρονται κατά τρόπο ώστε να μην επιμολύνονται ή υποβαθμίζονται από εξωγενείς παράγοντες (περιβάλλον). Όταν πρέπει να διατηρείται η αλυσίδα ψύξης και όταν μεταφέρονται ζεστά τρόφιμα, τα οχήματα ή οι περιέκτες θα πρέπει να εξασφαλίζουν τις απαιτούμενες συνθήκες με κατάλληλο τρόπο (αυτοδύναμο ψυκτικό μηχάνημα, κρυογονική ψύξη, ισοθερμική επένδυση, κ.λπ.) ανάλογα με τον προβλεπόμενο χρόνο μεταφοράς και το είδος των τροφίμων.
 Ο ενδιαφερόμενος υποβάλλει αίτηση για έκδοση βεβαίωσης υγειονομικής καταλληλότητας στην Υγειονομική Υπηρεσία της Περιφερειακής Ενότητας που ανήκει η Δ/νση Μεταφορών όπου θα γίνεται ή ταξινόμηση ή η έκδοση άδειας κυκλοφορίας του οχήματος.

Άρθρο 13 ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ III ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΛΙΑΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ
1. Επιχειρήσεις λιανικής διάθεσης τροφίμων και ποτών
Οι χώροι όπου στεγάζονται, οι επιχειρήσεις της παρούσας παραγράφου, όπως αυτές ορίζονται στο άρθρο 2 της παρούσας απόφασης πρέπει να τηρούν τους όρους υγιεινής που απαιτούνται για τον τομέα δραστηριότητας και το είδος του τροφίμου που διαχειρίζονται. Πέραν των γενικών απαιτήσεων όπως περιγράφονται στην παρούσα και αναφέρονται στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II του (ΕΚ) αριθ. 852/2004 πρέπει να εξασφαλίζονται τα παρακάτω:
α) Να υπάρχει επάρκεια χώρων και σχεδιασμός ανάλογα με τα διατιθέμενα τρόφιμα και ποτά ώστε να διασφαλίζεται η υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων και να αποφεύγεται η διασταυρούμενη επιμόλυνση.
β) Ο εξοπλισμός των ανωτέρω επιχειρήσεων να είναι ανάλογος της δραστηριότητας αυτών και ειδικότερα θα πρέπει να διαθέτουν:
• Ψυκτικούς θαλάμους ανάλογης δυναμικότητας, οι οποίοι να φέρουν κατάλληλα υλικά επένδυσης και δάπεδα με δυνατότητα καθαρισμού και αποστράγγισης καταγραφικά μηχανήματα θερμοκρασίας για τα ευαλοίωτα προϊόντα.
• Πάγκους εργασίας, επιφάνειες κοπής, σκεύη κ.λπ. ανάλογα με τα πωλούμενα είδη κατασκευασμένα από κατάλληλα υλικά που να μπορούν να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται ευχερώς.
 • Μηχανικό εξοπλισμό (μηχανές κοπής κιμά, αλλαντικών, τυριών κ.λπ.) ανάλογα με τη δραστηριότητα. • Μηχανές έψησης όπου απαιτούνται.
 • Προθήκες έκθεσης προϊόντων προς πώληση κατασκευασμένες από κατάλληλα υλικά.
• Κατάλληλο εξοπλισμό για το πλύσιμο των σκευών, των εργαλείων με κατάλληλη σήμανση.
• Νιπτήρες για το πλύσιμο των τροφίμων και το πλύσιμο χεριών με ανάλογη σήμανση.
• Συνεχή παροχή ζεστού και κρύου νερού. γ) Τήρηση των ορθών συνθηκών αποθήκευσης. Οι επιχειρήσεις του παρόντος άρθρου, όταν δεν είναι μικτές με άλλες κατηγορίες επιχειρήσεων, μπορούν να διαθέτουν τρόφιμα, είτε χωρίς καθόλου επεξεργασία αυτών ή κατόπιν επεξεργασίας.
Η επεξεργασία δεν πρέπει να μεταβάλλει τους βασικούς χαρακτήρες του εμπορευόμενου προϊόντος, επιτρέπεται ο καθαρισμός/τεμαχισμός, κρέατος και παρασκευή κιμά, ο εκσπλαχνισμός/η απολέπιση, ιχθύων και καθάρισμα αλιευμάτων, η άλεση και η φρύξη του καφέ, η κοπή ή όχι και απλή συσκευασία, κλπ. Εξαίρεση μπορεί να αποτελούν διεργασίες του εργαστηρίου του κρεοπωλείου που προβλέπονται από παράλληλες διατάξεις.
 Επιτρέπεται η διάθεση συσκευασμένων τυποποιημένων νωπών ή κατεψυγμένων κρεάτων, κρεατοσκευασμάτων, ψαριών και άλλων αλιευμάτων, τα οποία θα είναι τοποθετημένα σε κατάλληλα ψυγεία στους χώρους των τροφίμων χωρίς την υποχρέωση ύπαρξης και λειτουργίας κρεοπωλείου ή ιχθυοπωλείου.
Οι εγκαταστάσεις του κρεοπωλείου και του ιχθυοπωλείου θα βρίσκονται σε ξεχωριστό ή νοητά διαχωρισμένο χώρο. Στις επιχειρήσεις λιανικής διάθεσης τροφίμων και ποτών δύναται να λειτουργήσει τμήμα έψησης προπαρασκευασμένων - προμαγειρευμένων φαγητών και κοτόπουλων με λιανική διάθεση αυτών.
Για τη λειτουργία του ανωτέρω τμήματος πρέπει να υπάρχουν:
 • Πάγκοι εργασίας, επιφάνειες κοπής, σκεύη κ.λπ. ανάλογα με τα πωλούμενα είδη, από κατάλληλα υλικά που θα μπορούν να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται ευχερώς.
 • Μηχανές έψησης. • Προθήκες έκθεσης προς πώληση από κατάλληλα υλικά.
• Κατάλληλος εξοπλισμός για το πλύσιμο των εργαλείων και χεριών.
• Συνεχής παροχή ζεστού και κρύου νερού.
Για τα προμαγειρευμένα και μαγειρεμένα τρόφιμα στις εγκαταστάσεις αυτοεξυπηρέτησης το σύστημα σερβιρίσματος πρέπει να είναι τέτοιο, ώστε οι τροφές που προσφέρονται να προστατεύονται από την άμεση μόλυνση που θα μπορούσε να προκύψει από την εγγύτητα ή την δράση του καταναλωτή.
Ειδικότερα για προϊόντα συσκευασμένα που προσφέρονται σε θερμαινόμενες βιτρίνες αυτοεξυπηρέτησης (θερμοθαλάμους) δύναται να γίνει χρήση αυτών εφόσον τηρείται η επιθυμητή θερμοκρασία συντήρησης των προς διάθεση προϊόντων.
 Η εσωτερική θερμοκρασία των τροφίμων θα πρέπει να είναι είτε κάτω των 4 ° C ή πάνω από 60 ° C, αναλόγως της φύσεως του τροφίμου (διατήρηση εν ψυχρώ ή εν θερμώ).
Επιτρέπεται η πώληση άρτου, αρτοσκευασμάτων και αρτοπαρασκευασμάτων στις επιχειρήσεις λιανικής διάθεσης τροφίμων.
 Όλα τα πρατήρια άρτου λειτουργούν σύμφωνα με τις διατάξεις της αρτοποιητικής νομοθεσίας.
Οι επιχειρήσεις που διαθέτουν εγκατάσταση περάτωσης έψησης πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις της αρτοποιητικής νομοθεσίας.
 Στην περίπτωση που οι επιχειρήσεις του παρόντος άρθρου λειτουργούν ως μικτές με επιχειρήσεις μαζικής εστίασης όπου προετοιμάζουν, μαγειρεύουν και διαθέτουν τρόφιμα για κατ’οίκον κατανάλωση ή επιτόπου, αν διαθέτουν και χώρο εξυπηρέτησης καθήμενων πελατών, θα πρέπει να πληρούν τους γενικούς και τους ειδικούς υγειονομικούς όρους που ορίζονται στις διατάξεις της παρούσης. Όλες οι δραστηριότητες των επιχειρήσεων λιανικής διάθεσης τροφίμων και ποτών θα αποτυπώνονται στο διάγραμμα ροής της επιχείρησης.
Τα καταστήματα λιανικής πώλησης τροφίμων και ποτών επιτρέπεται να επεξεργάζονται, να συσκευάζουν και να τυποποιούν τα τρόφιμα και ποτά σε μικρότερες συσκευασίες στα καταστήματα τους και να τα διαθέτουν προς πώληση: π.χ. κοπή και απλή συσκευασία των τροφίμων και ποτών (τυροκομικά προϊόντα,αλλαντικά, κρασί, κ.λπ.) στην οποία συσκευασία θα υπάρχει η απαιτούμενη σήμανση (ημερομηνία συσκευασίας, συνθήκες διατήρησης, ημερομηνία λήξης, κ.λπ.) και η όλη διαδικασία θα διασφαλίζει την υγιεινή και ασφάλεια αυτών.
 Οι παραπάνω διεργασίες αφορούν σε τρόφιμα που είναι συσκευασμένα σε απλές συσκευασίες και εφόσον δεν προβλέπεται από άλλες διατάξεις η λήψη ειδικής άδειας (π.χ. κωδικός αριθμός Ευρωπαϊκής Ένωσης). Για τις περιπτώσεις που δεν προβλέπεται ειδική άδεια, η διαδικασία συσκευασίας τροφίμων σε μικρότερες συσκευασίες, κατόπιν επεξεργασίας ή μη, δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής σε τρόφιμα που είναι συσκευασμένα σε ειδικές συσκευασίες π.χ. κενού αέρος, τροποποιημένης ατμόσφαιρας κ.τ.λ. καθώς επίσης και σε τρόφιμα που έχουν παστεριωθεί ή αποστειρωθεί μετά τη συσκευασία (π.χ. κονσέρβες).
Οι επιχειρήσεις που συσκευάζουν κατόπιν επεξεργασίας ή μη τρόφιμα, υποχρεούνται για την έκδοση των απαιτούμενων αδειών όταν αυτό προβλέπεται από άλλες διατάξεις. Επιτρέπεται η επεξεργασία προϊόντων στο αντίστοιχο τμήμα (π.χ. στύψιμο φρούτων για παραγωγή φρέσκου χυμού, στο τμήμα του οπωροπωλείου) με την προϋπόθεση ύπαρξης κατάλληλου χώρου και εξοπλισμού. Στην περίπτωση όπου η διάθεση αφορά χύμα τρόφιμα ή ποτά τα οποία είναι υψηλής επικινδυνότητας και για την τοποθέτηση και τη διάθεσή τους απαιτούνται ιδιαίτεροι χειρισμοί θα πρέπει να εφαρμόζονται οι κανόνες ορθής πρακτικής υγιεινής από το προσωπικό της επιχείρησης. Απαγορεύεται η έκθεση των ανωτέρω ειδών έξω από την οικοδομική γραμμή του κτιρίου, στην πρασιά ή στο πεζοδρόμιο, με εξαίρεση τα κηπευτικά και τα φρούτα, τα οποία μπορεί να εκθέτονται έξω από την επιχείρηση, εφόσον η επιχείρηση έχει δικαίωμα χρήσης, ο χώρος είναι κατάλληλα προστατευόμενος και τούτο δεν έρχεται σε αντίθεση με άλλες διατάξεις. Στις επιχειρήσεις λιανικής πώλησης μπορούν να συνυπάρχουν σε ξεχωριστό, νοητά διαχωρισμένο χώρο, άλλα, άσχετα με τα τρόφιμα είδη και αντιστρόφως, εφ’ όσον υπάρχει επαρκής χώρος και αποδεικνύεται ότι λαμβάνονται τα απαιτούμενα μέτρα για αποφυγή διασταυρούμενης επιμόλυνσης.

2. Μηχανήματα αυτόματης παρασκευής διάθεσης τροφίμων και ποτών Μηχανήματα αυτόματης παρασκευής - πώλησης τροφίμων ή/και ποτών είναι τα μηχανήματα τα οποία μπορούν να συντηρούν στις ενδεικνυόμενες κατά περίπτωση συνθήκες (προσυσκευασμένα) ή/και να αναμιγνύουν και να διαθέτουν τα ανωτέρω με εντολή που δίδεται από τον πελάτη με κέρμα ή άλλο τρόπο(σύστημα πληρωμής π.χ. πιστωτική κάρτα, κ.λπ.).
 Τα ανωτέρω μηχανήματα τοποθετούνται σε δημόσιους ανοικτούς ή στεγασμένους χώρους (π.χ. έμπροσθεν επιχειρήσεων που λειτουργούν νομίμως, σταθμούς, χώρους αναμονής κ.λπ. ή ιδιωτικούς χώρους (π.χ. καταστήματα, γραφεία, κ.λπ.), εκπαιδευτικούς οργανισμούς, νοσοκομεία, χώρους υποδοχής κοινού για υπηρεσίες ή χώρους δημοσίων θεαμάτων με μακροχρόνια παραμονή κοινού.

Α. Οι προϋποθέσεις του προς εγκατάσταση χώρου είναι οι εξής:
 • Να διασφαλίζει συνεχή παροχή ηλεκτρικής ισχύος και νερού ανθρώπινης κατανάλωσης όταν απαιτείται από το τρόφιμο που διατίθεται μέσω των μηχανημάτων.
• Να προστατεύεται επαρκώς από την έκθεση σε καιρικές συνθήκες. • Να μην στεγάζεται σε χώρους όπου λόγω της φύσεως της εκτελουμένης σε αυτούς εργασία, δεν είναι δυνατό να τηρηθεί η απαιτούμενη καθαριότητα ή παράγονται αέρια,ατμοί, σκόνη (π.χ. διάδρομοι αποχωρητηρίων, σιδηρουργεία, βαφεία,καθαριστήρια κ.λπ.).

 Β. Οι επιχειρήσεις ή μεμονωμένοι ιδιώτες που εκμεταλλεύονται αυτόματους πωλητές τροφίμων
ή ροφημάτων κάθε κατηγορίας πρέπει να τηρούν τις παρακάτω προϋποθέσεις:
 • Να διαθέτουν μέσω των αυτόματων πωλητών κατάλληλα τρόφιμα ή να τους ανατροφοδοτούν με πρώτες ύλες κατάλληλες για την παρασκευή ροφημάτων ή και τροφίμων.
• Να διαθέτουν κατάλληλες εγκαταστάσεις αποθήκευσης των υλικών ανατροφοδοσίας με τις απαραίτητες πρώτες ύλες ή έτοιμα ροφήματα ή τρόφιμα ή να προέρχονται από νομίμως λειτουργούσες επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών.
 • Να εγγυώνται τη σωστή λειτουργία τους (διατήρηση, ψύξη ή θέρμανση) ώστε το τελικώς διατιθέμενο τρόφιμο ή ποτό να πληροί τους προβλεπόμενους όρους υγιεινής και ασφάλειας για την κατηγορία του.
 • Να συντηρούν, να καθαρίζουν και να απολυμαίνουν τους διαχειριζόμενους αυτομάτους πωλητές.
• Να αποδεικνύουν την επαρκή εκπαίδευση των ιδίων ή του απασχολούμενου προς τούτο προσωπικού που θα διαθέτει απαραίτητα πιστοποιητικό υγείας.
• Να εξασφαλίζουν την τήρηση των απαραίτητων αρχείων.
• Να εξασφαλίζουν τη σύμφωνη γνώμη του φορέα ή του υπεύθυνου του χώρου όπου τοποθετείται το μηχάνημα και ο οποίος υποχρεούται να τηρεί τους όρους που περιγράφονται στο σημείο Α της παρούσας παραγράφου και να διευκολύνουν τα κλιμάκια ελέγχου των αρμοδίων υπηρεσιών. Όλα τα μηχανήματα αυτόματης πώλησης τροφίμων και ποτών πρέπει να φέρουν κατάλληλη μεταλλική πλάκα, σε εμφανές σημείο, με χαραγμένο το ονοματεπώνυμο του κατόχου (υγειονομικά υπευθύνου) με πλήρη στοιχεία (τον αριθμό της άδειας του, διεύθυνση έδρας επιχείρησης, τηλέφωνο επικοινωνίας) για άμεση πρόσβαση σε περίπτωση ελέγχου από τις αρμόδιες ελεγκτικές αρχές.
Για τον κάθε αυτόματο πωλητή θα γνωστοποιείται ο χώρος εγκατάστασής του, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 10 της κοινής υπουργικής απόφασης 16228/2017.
Μεταξύ των απαραίτητων δικαιολογητικών συμπεριλαμβάνονται:
 α. Δήλωση συμμόρφωσης Ε.Κ (CE) από πιστοποιημένη εταιρεία.
 β. Βεβαίωση πιστοποίησης του αρμόδιου φορέα της χώρας προέλευσης για το συγκεκριμένο μηχάνημα ή της εταιρείας κατασκευής του συγκεκριμένου μηχανήματος.
γ. Βεβαίωση των κατασκευαστών για την πιστότητα των μηχανημάτων αυτόματης πώλησης ως προς τις βασικές απαιτήσεις για την προσφορά τροφίμων και ποτών.

 3. ΠΩΛΗΣΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ ΜΕΣΩ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

Επιτρέπεται η πώληση τροφίμων και ποτών μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου εφόσον αυτά προέρχονται από νομίμως λειτουργούσες επιχειρήσεις.
Σε περίπτωση που διαθέτουν χώρους παρασκευής ή αποθήκευσης ή οχήματα μεταφοράς και πώλησης πρέπει να γνωστοποιούνται σύμφωνα με τα προβλεπόμενα της παρούσας.
 Εφ’ όσον το απασχολούμενο προσωπικό έρχεται σε επαφή με τα τρόφιμα πρέπει να διαθέτει εκπαίδευση και πιστοποιητικό υγείας σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρούσα.
 Η διάθεση των τροφίμων αυτών να γίνεται σε περιέκτες που συμμορφώνονται με τις κείμενες εθνικές και κοινοτικές διατάξεις.

 4. ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΠΩΛΗΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ ΕΠΙ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ
Οι επιχειρήσεις αυτές υπόκεινται και στις διατάξεις των νόμων περί πλανόδιου - στάσιμου υπαίθριου εμπορίου. Τα οχήματα πώλησης τροφίμων ή /και ποτών μπορούν μόνο να εμπορεύονται τρόφιμα και ποτά χωρίς να γίνεται οποιαδήποτε μορφή επεξεργασίας τους επί του αυτοκινήτου.
Παράλληλα με τα τρόφιμα και τα ποτά μπορεί να γίνεται εμπορία και άλλων προϊόντων μη υγειονομικού ενδιαφέροντος εφόσον διασφαλίζεται από τον υπεύθυνο η υγιεινή και η ασφάλεια των τροφίμων.
Τα οχήματα πρέπει να έχουν τις κατάλληλες διαστάσεις και τον κατάλληλο εξοπλισμό ώστε να διασφαλίζεται η ασφαλής μεταφορά και διάθεση τροφίμων.
Το όχημα να είναι κατασκευασμένο από κατάλληλο υλικό, αδιαπότιστο, το οποίο επιδέχεται καθαρισμού και απολύμανσης ώστε να διασφαλίζεται η υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων και ποτών, η προστασία από τις καιρικές συνθήκες και να εμποδίζεται η αερομεταφερόμενη επιμόλυνση.
Τα εσωτερικά τοιχώματα των οχημάτων μεταφοράς ή των περιεκτών θα πρέπει να είναι λεία για να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται εύκολα.
 Το δάπεδο του οχήματος θα είναι από υλικό που δεν θα γλιστρά, δε θα παρουσιάζει φθορές ή ασυνέχειες και θα καθαρίζεται εύκολα.
Τα οχήματα μεταφοράς ή και οι περιέκτες θα πρέπει να διατηρούνται καθαρά και σε καλή κατάσταση, να συντηρούνται και να αντικαθίστανται όταν χρειάζεται.
 Κατά τη μεταφορά θα πρέπει να εφαρμόζονται οι κανόνες ορθής υγιεινής πρακτικής και ατομικής υγιεινής. Για την πώληση ευαλλοίωτων προϊόντων ο χώρος των τροφίμων θα φέρει αυτοδύναμο σύστημα ψύξης ώστε να καθίσταται εφικτή η διατήρηση των τροφίμων στην κατάλληλη θερμοκρασία. Για την καταγραφή της θερμοκρασίας σε περίπτωση που μεταφέρονται ευαλλοίωτα τρόφιμα θα υπάρχουν καταγραφικά θερμόμετρα.

5. ΠΕΡΙΠΤΕΡΑ
Στην άδεια πώλησης η οποία χορηγείται από τις κατά τόπους Δ/νσεις Υγείας των Π.Ε. αναγράφονται τα προς πώληση τυποποιημένα τρόφιμα και ποτά, όπως προϊόντα σοκολατοποιίας, καραμελοποιίας, μπισκοτοποιίας, εγκυτιωμένα ή εμφιαλωμένα αναψυκτικά και ποτά, εμφιαλωμένα νερά, χυμοί, τυποποιημένα γαλακτοκομικά (πλην τυροκομικών), ζελέ, τυποποιημένα σάντουιτς, παγωτά και συσκευασμένος καφές, γαριδάκια, πατατάκια και τα όμοια. Επίσης επιτρέπεται η πώληση τοπικών τυποποιημένων προϊόντων, πλην ζωικών σύμφωνα με τα οριζόμενα στην ισχύουσα νομοθεσία.
 Για την χορήγηση της άδειας πώληση τροφίμων και ποτών ο ενδιαφερόμενος θα υποβάλλει στην οικεία Υγειονομική Υπηρεσία, αίτηση στην οποία θα επισυνάπτει:
i) Αντίγραφο της άδειας του περιπτέρου και αν πρόκειται για μισθωμένο περίπτερο και αντίγραφο της απόφασης του οικείου δήμου για το δικαίωμα μισθώσεως του.
ii) Σχεδιάγραμμα του χώρου που παραχωρείται από τον δήμο με τη θέση των ψυκτικών θαλάμων (ψυγεία - καταψύκτες), των προθηκών έκθεσης των προς πώληση ειδών και του περιπτέρου.
 Η εγκατάσταση ψυκτικών θαλάμων και προθηκών έκθεσης προς πώληση θα γίνεται έξω από το περίπτερο εντός της επιφάνειας που παραχωρεί ο οικείος δήμος για το σκοπό αυτό και υπό την προϋπόθεση ότι θα προστατεύονται με κατάλληλη τέντα από την έκθεση στον ήλιο, την σκόνη και από οποιαδήποτε ανθρώπινη ενέργεια που εγκυμονεί κινδύνους ασφάλειας και υγείας.
 Η συντήρηση των τροφίμων και ποτών που απαιτούν ψύξη θα γίνεται σε ξεχωριστά ράφια, ανά είδος, εντός του ψυγείου κατά τρόπο που να διασφαλίζεται η ψυκτική αλυσίδα του κάθε προϊόντος. Τήρηση σταθερής θερμοκρασίας για κάθε είδος σύμφωνα με τις οδηγίες του παρασκευαστή και η τεκμηρίωση αυτής σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 852/2004 και τον Κώδικα Τροφίμων και Ποτών.
 • Η θερμοκρασία διατήρησης των προϊόντων σοκολάτας είναι οι 12ο C -18ο C. Τα προϊόντα αυτά κατά τους θερινούς μήνες θα πρέπει να διατηρούνται σε ψυγείο.
• Η διατήρηση των παγωτών πρέπει να γίνεται σε καταψύκτη υπό σταθερή θερμοκρασία στους -14ο C.
• Εντός του καταψύκτη των παγωτών απαγορεύεται η τοποθέτηση άλλων προϊόντων.
 • Το παστεριωμένο γάλα πρέπει να διατηρείται σε ψυγείο σε θερμοκρασία μικρότερη των 6ο C.
• Τα εμφιαλωμένα νερά, οι εμφιαλωμένοι και εγκυτιωμένοι χυμοί που δεν διατηρούνται σε ψυγείο θα πρέπει να τοποθετούνται σε σκιερό και δροσερό μέρος. Όλα τα τρόφιμα και ποτά θα πρέπει να προέρχονται από νομίμως λειτουργούσες επιχειρήσεις. Να εξασφαλίζεται η δυνατότητα πρόσβασης χρήσης αποχωρητηρίου για την διατήρηση υψηλού επιπέδου υγιεινής.
 Να υπάρχουν κατάλληλοι κάδοι απορριμμάτων. ΛΑΪΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Λαϊκή Αγορά είναι ο χώρος άσκησης υπαίθριας οργανωμένης αγοράς, σε συγκεκριμένο και καθορισμένο δημόσιο ή ιδιωτικό χώρο όπου οι αδειούχοι διαθέτουν τα προϊόντα που προσδιορίζονται με την εκάστοτε ισχύουσα σχετική νομοθεσία του Υπουργείου
 Ανάπτυξης. Η χωροθέτηση, διαγράμμιση και ο ακριβής τόπος λειτουργίας των λαϊκών αγορών καθώς επίσης και οι θέσεις των επαγγελματιών πωλητών ή παραγωγών πωλητών, γίνεται σύμφωνα με την σχετική ισχύουσα νομοθεσία.
 Οι ανωτέρω χώροι πρέπει να πληρούν τους ακόλουθους υγειονομικούς όρους και προϋποθέσεις:
• Να είναι ανοιχτοί και ικανής έκτασης απαραίτητα ασφαλτοστρωμένοι ή τσιμεντοστρωμένοι με ελαφρά κλίση για την απομάκρυνση των νερών της βροχής και της έκπλυσης του χώρου μετά το πέρας της λειτουργίας τους.
 • Να υπάρχουν σημεία υδροληψίας από το σύστημα υδρεύσεως και φρεάτιο υπονόμων.
 • Να διαθέτουν χημικά -βιολογικά αποχωρητήρια, που θα πληρούν τις απαιτήσεις της εκάστοτε ισχύουσας νομοθεσίας.
 • Ο χώρος της λαϊκής να χωρίζεται νοητά σε δύο τμήματα, ένα για την πώληση των τροφίμων και άλλο για την πώληση ειδών άσχετα με τα τρόφιμα.
• Να διατηρείται καθαρός ο χρησιμοποιούμενος χώρος κατά τη διάρκεια λειτουργίας του.
 • Μετά τη λήξη της λειτουργίας της λαϊκής αγοράς, ο χώρος να καθαρίζεται και να πλένεται επιμελώς από το συνεργείο καθαριότητας της δημοτικής αρχής, το οποίο θα αποκομίζει και κάθε είδους απορρίμματα, που προήλθαν από αυτήν.
• Οι παραγωγοί-πωλητές και οι πωλητές πρέπει να τηρούν τις εθνικές και κοινοτικές διατάξεις για την ασφαλή διάθεση των προϊόντων τους. Ειδικότερα:
• Τα προς πώληση είδη τροφίμων θα εκθέτονται πάνω σε ειδικούς πάγκους κάτω από κατάλληλες τέντες ή σε ειδικά οχήματα.
• Τα τρόφιμα προκειμένου να διατεθούν (χύμα ή συσκευασμένα) τοποθετούνται σε κατάλληλους χώρους και προθήκες και σε ανάλογες θερμοκρασίες αναφορικά με τη φύση του κάθε προϊόντος.
• Η συντήρηση των ευαλλοίωτων τροφίμων να γίνεται σε ψυγεία επαρκούς χωρητικότητας και υπό την απαραίτητη, ανάλογα με το είδος του τροφίμου και τον επιθυμητό χρόνο συντηρήσεως του, σταθερή ψύξη που θα ελέγχεται με ειδικά θερμόμετρα, σύμφωνα με τον Κώδικα Τροφίμων και Ποτών και την εκάστοτε ισχύουσα Ενωσιακή και Εθνική νομοθεσίας για την ασφάλεια των τροφίμων (κατεψυγμένα ψάρια, τυροκομικά).
• Απαγορεύεται η διατήρηση ευαλλοίωτων τροφίμων εκτός ψυγείων.
• Απαγορεύεται η τοποθέτηση στα ψυγεία κάθε είδους αντικειμένων τα οποία είναι δυνατόν να ρυπάνουν τα ψυγεία και τα συντηρούμενα σε αυτό τρόφιμα.
• Τα ψυγεία να διατηρούνται πάντα καθαρά.
• Τα τρόφιμα που καταναλώνονται χωρίς προηγουμένως να πλυθούν, να αποφλοιωθούν ή ψηθούν ή βραστούν, να προστατεύονται από τα έντομα, τη σκόνη και κάθε είδους άλλες ρυπάνσεις, να τοποθετούνται σε κατάλληλες προθήκες με προστατευτικό κάλυμμα, ανάλογα με τη φύση του τροφίμου.
• Τα οχήματα (ρυμουλκούμενα ή αυτοκινούμενα) που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά και πώληση προϊόντων στις Λαϊκές Αγορές οφείλουν να τηρούν την εκάστοτε ισχύουσα ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία (οχήματα μεταφοράς).
• Συσκευές (δίσκοι, παλέτες, τελάρα) σκεύη, εργαλεία και υλικά που έρχονται σε επαφή με τα τρόφιμα να διατηρούνται σε καλή κατάσταση και καθαρά.
• Σε περίπτωση που η φύση και ο τρόπος διάθεσης τροφίμων απαιτεί πλύσιμο των οργάνων χειρισμού και συχνά πλύσιμο των χεριών των πωλητών (π.χ. πώληση τυροκομικών προϊόντων), πρέπει να υπάρχει ειδική κλειστή υδαταποθήκη ανάλογη των αναγκών, με κατάλληλο για ανθρώπινη κατανάλωση νερό, και νιπτήρα για το πλύσιμο των χεριών και των εργαλείων. Μετά το τέλος της εργασίας το νερό που απέμεινε θα απορρίπτεται σε φρεάτιο.
• Τα οχήματα που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά και πώληση ψαριών ή άλλων αλιευμάτων στις λαϊκές αγορές οφείλουν να εφαρμόζουν τις σχετικές διατάξεις της κτηνιατρικής νομοθεσίας.
• Ο πωλητής ψαριών και άλλων αλιευμάτων οφείλει να λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα κατά την έκθεση τούτων, είτε αυτά βρίσκονται μέσα σε ανοιχτά κιβώτια (τελάρα), είτε είναι τοποθετημένα πάνω σε πάγκους, ώστε να μη διακόπτεται η συντήρησή τους (τοποθετώντας ικανή ποσότητα τριμμένου πάγου) και να μην εκτίθενται στην ηλιακή ακτινοβολία. Τα νερά που προέρχονται από τη τήξη του πάγου να συλλέγονται και να απορρίπτονται σε φρεάτιο, απαγορεύεται η διάθεσή τους στην επιφάνεια του εδάφους.
• Κάθε πωλητής στην λαϊκή αγορά οφείλει να φροντίζει για την καθαριότητα του τομέα του και για την προσωρινή φύλαξη των κάθε είδους απορριμμάτων σε κατάλληλους σάκους οι οποίοι στο τέλος της εργασίας, αφού δεθούν καλά θα τοποθετούνται στους κάδους συλλογής απορριμμάτων των Δήμων.
• Οι κάδοι συλλογής απορριμμάτων μετά την λήξη λειτουργίας της λαϊκής αγοράς πρέπει να εκκενώνονται, να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται με ευθύνη του Δήμου.
• θα πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα από τον Δήμο για καθαρισμό του χώρου. • Οι πωλητές κάθε είδους τροφίμων σε λαϊκές αγορές θα πρέπει να τηρούν τους κανόνες ατομικής υγιεινής σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή και Εθνική νομοθεσία.


Άρθρο14 ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ IV ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΣΤΙΑΣΗΣ

Όπως ορίζεται στα άρθρα 2 και 10 της παρούσας, στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται όλοι οι τύποι επιχειρήσεων μαζικής εστίασης. Η κατηγορία των επιχειρήσεων μαζικής εστίασης ταξινομείται ως ακολούθως:


Α. ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΣΤΙΑΣΗΣ

Οι επιχειρήσεις μαζικής εστίασης ταξινομούνται, ανάλογα με τη δραστηριότητα τους ως ακολούθως:
 1. Επιχειρήσεις μαζικής εστίασης παρασκευής και διάθεσης πλήρους επεξεργασίας,ρου (πλήρους γεύματος).
 2. Επιχειρήσεις μαζικής εστίασης παρασκευής και διάθεσης μερικής επεξεργασίας, (πρόχειρου γεύματος) Όλες οι επιχειρήσεις της κατηγορίας μαζικής εστίασης, εκτός των γενικών όρων που περιγράφονται στο άρθρο 5, πρέπει να διαθέτουν:
1 και 2 Επιχειρήσεις μαζικής εστίασης παρασκευής και διάθεσης πλήρους ή μερικής επεξεργασίας
α. Χώρο παραλαβής και αποθήκευσης πρώτων υλών (ξηρή αποθήκη - ψύξη- κατάψυξη) και ειδών συσκευασίας. Η παραλαβή και η αποθήκευση των πρώτων υλών να γίνεται σύμφωνα με τον (ΕΚ) αριθ. 852/2004, Κεφ. IX (διατάξεις που εφαρμόζονται στα τρόφιμα). Ο χώρος αποθήκης θα είναι ανάλογος με τη δραστηριότητα της επιχείρησης και τα αποθηκευόμενα είδη, ώστε να αποφεύγεται η διασταυρούμενη επιμόλυνση.
 β. Χώρο επεξεργασίας - μεριδοποίησης και διατήρησης ετοίμων φαγητών (παρασκευαστήριο).
 Για τις επιχειρήσεις προσφοράς πλήρους επεξεργασίας πρέπει ο χώρος να είναι κατάλληλος και επαρκής, ώστε να γίνονται ανεμπόδιστα και με ασφάλεια όλοι οι απαιτούμενοι σχετικοί χειρισμοί και να ανταποκρίνεται στη δυναμικότητα της επιχείρησης.
Θα υπάρχει ο ανάλογος σε σχέση με τους εκτελούμενους χειρισμούς και τη δυναμικότητα της επιχείρησης αριθμός πάγκων εργασίας, ώστε να διασφαλίζεται ο υγιεινός χειρισμός και ο αποκλεισμός τυχόν διασταυρούμενης επιμόλυνσης τροφίμων.
Οι επιχειρήσεις πλήρους επεξεργασίας να διαθέτουν υποχρεωτικά απαγωγικό σύστημα καθώς και οι επιχειρήσεις μερικής επεξεργασίας όπου απαιτείται, (π.χ. λουκουματζίδικα κ.λπ.).
 Τα προσφερόμενα σε θερμοκρασία περιβάλλοντος προϊόντα, είτε αυτά παρασκευάζονται στην ίδια την επιχείρηση είτε σε άλλες νόμιμες επιχειρήσεις, θα διατηρούνται εντός κλειστών προθηκών ή κατάλληλα σκεπασμένα, τυλιγμένα κ.λπ., ώστε σε κάθε περίπτωση να προστατεύονται από τις επιδράσεις του περιβάλλοντος (σκόνη, μύγες, απευθείας έκθεση στον ήλιο) και την ψηλάφηση των πελατών.
 Οι προθήκες διατήρησης και έκθεσης προϊόντων πρέπει να προστατεύουν πλήρως τα προϊόντα από τις επιδράσεις του περιβάλλοντος (σκόνη, έντομα, απευθείας έκθεση στον ήλιο) και την άμεση πρόσβαση των πελατών σε αυτά.
 Στο χώρο επεξεργασίας πρέπει να υπάρχει και ένας νιπτήρας με παροχή κρύου και ζεστού νερού για το πλύσιμο των χεριών των εργαζομένων που θα λειτουργεί με υγειονομικά αποδεκτό τρόπο, εφοδιασμένος με υγρό σαπούνι για το πλύσιμο των χεριών και καθαρές χειροπετσέτες μιας χρήσης (από χαρτί ή ύφασμα).
 Να υπάρχει χρωματικός κώδικας εργαλείων κοπής για τα τρόφιμα (π.χ. χρωματισμός μαχαιρών ανάλογα με το τρόφιμο που χρησιμοποιείται)
 Στις επιχειρήσεις που στο διάγραμμα ροής ή στην αναλυτική περιγραφή της παραγωγικής διαδικασίας προβλέπεται ότι θα υπάρχουν ευαλλοίωτα ενδιάμεσα προϊόντα (σάλτσες, κρέμες, κ.λπ.)
 θα εξασφαλίζεται ότι υπάρχει στο χώρο προετοιμασίας ανάλογος αριθμός ψυγείων για την ασφαλή αποθήκευσή τους.
 Αν δεν υπάρχει δυνατότητα ξεχωριστών ψυγείων, να διασφαλίζεται ότι η συναποθήκευση των ενδιάμεσων προϊόντων με τις πρώτες ύλες δεν δημιουργεί κίνδυνο διασταυρούμενης επιμόλυνσης τους (κατάλληλη διάκριση των χώρων του ψυγείου για κάθε κατηγορία τροφίμων ή επαρκής διαχωρισμός των χώρων του ψυγείου, αποθήκευση μέσα σε κλειστούς περιέκτες κ.λπ.).
 Κατά τον ίδιο τρόπο μπορεί να γίνεται και η διατήρηση ορισμένων ζεστών εδεσμάτων για μεταγενέστερη προσφορά.
 Η μεριδοποίηση προϊόντων πρέπει να γίνεται σε ιδιαίτερο, σαφώς διαχωρισμένο χώρο της επιχείρησης εκτός των περιπτώσεων που από το διάγραμμα ροής προκύπτει ότι μπορεί να γίνεται σε νοητά διαχωρισμένο χώρο του χώρου παρασκευής και επεξεργασίας.
 Στις επιχειρήσεις του παρόντος άρθρου που παράγουν τυποποιημένα προϊόντα, να υπάρχει επαρκής χώρος για την τυποποίηση.
 Ο χώρος τυποποίησης θα περιλαμβάνει όλο τον απαραίτητο εξοπλισμό και τα μηχανικά μέσα για τη ρύθμιση κατάλληλων συνθηκών περιβάλλοντος για την επίτευξη της ασφάλειας των τροφίμων.
 Τα απορρίμματα θα φυλάσσονται προσωρινά σε ειδικά δοχεία επαρκούς χωρητικότητας από κατάλληλο υλικό, ώστε να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται αποτελεσματικά.
 Το κάλυμμα των δοχείων θα είναι στεγανό και θα ανοίγει με ποδοκίνητο μηχανισμό.
γ. Χώρο πλύσεως σκευών/τροφίμων.
 Ο χώρος πλύσεως σκευών θα είναι ανάλογος των παρασκευαζομένων τροφίμων και των σκευών που χρησιμοποιούνται, σε θέση που να αποφεύγεται η διασταυρούμενη επιμόλυνση.
 Ο αριθμός λεκανών πλύσης τροφίμων ή σκευών θα είναι επαρκής σε συνδυασμό και με την ύπαρξη ή μη πλυντηρίου ώστε να ανταποκρίνεται στο κύκλο εργασιών της επιχείρησης. Θα υπάρχει επαρκής εξοπλισμός για τη στράγγιση και το στέγνωμα, εκτός από τα είδη που στεγνώνουν στο πλυντήριο. Τα στεγνά σκεύη τοποθετούνται σε κλειστά ντουλάπια, ερμάρια κλπ, που πρέπει να είναι επαρκή για το σκοπό αυτό.
 Για την πλύση τροφίμων και σκευών για την πρόχειρη επεξεργασία τροφίμων ενδείκνυται να υπάρχει ένα διπλό σύστημα νεροχυτών ή ένας νεροχύτης και πλυντήριο. Για την πλύση τροφίμων και σκευών για την πλήρης επεξεργασία τροφίμων ενδείκνυται να υπάρχει ένα τετραπλό σύστημα νεροχυτών ή ένα τριπλό σύστημα νεροχυτών και πλυντήριο.
δ. Αίθουσα πελατών Οι επιχειρήσεις μαζικής εστίασης που διαθέτουν αίθουσα πελατών ή και υπαίθριο (κοινόχρηστο ή ιδιόκτητο) χώρο για εξυπηρέτηση καθήμενων πελατών η μέγιστη δυναμικότητά τους σε καθήμενα εξυπηρετούμενα άτομα προκύπτει ως ακολούθως: Για την αίθουσα πελατών από τη διαίρεση του εμβαδού του ωφέλιμου χώρου δια του 1.30 τ.μ. (ως ωφέλιμος χώρος νοείται ο χώρος ο οποίος προσφέρεται για την ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων). Για τον υπαίθριο χώρο από τη διαίρεση του εμβαδού του υπαίθριου χώρου που νομίμως θα χρησιμοποιηθεί δια του 0,70 τ.μ.
 Η δυναμικότητα των καθήμενων πελατών αφορά, το συνολικό αριθμό για την αίθουσα πελατών και τον εξωτερικό χώρο. Δε συνιστά παράβαση η επιμέρους υπέρβαση της δυναμικότητας των επιμέρους χώρων εάν δεν υφίσταται υπέρβαση επί της συνολικής δυναμικότητας του καταστήματος.
 Ο συνολικός αριθμός των εξυπηρετούμενων καθήμενων ατόμων και ο συνολικός αριθμός γευμάτων καθορίζει τη δυναμικότητα της επιχείρησης σύμφωνα με την οποία ορίζονται και οι απαιτούμενοι κύριοι και βοηθητικοί χώροι αυτών.
Στα κυλικεία εντός των Νοσηλευτικών Ιδρυμάτων με αίθουσα ή χωρίς αίθουσα πελατών δύναται η πώληση και άλλων χρήσιμων στους ασθενείς ειδών, όπως: κολόνιες, σαπούνια, χαρτομάντιλα, χαρτοβάμβακα, πάνες, υποσέντονα, κ.τ.ομ υπό την προϋπόθεση ότι τα είδη αυτά θα καταλαμβάνουν ιδιαίτερο νοητό χώρο στο κυλικείο έτσι ώστε να διασφαλίζεται η Δημόσια Υγεία.
3. Στεγασμένοι ή και Υπαίθριοι χώροι Εκδηλώσεων Στεγασμένοι ή και υπαίθριοι χώροι εκδηλώσεων είναι οι χώροι στους οποίους κατά τη διάρκεια πάσης φύσεως εκδηλώσεων προσφέρονται τρόφιμα ή και ποτά τα οποία παρασκευάζονται και προετοιμάζονται στα παρασκευαστήρια των χώρων αυτών ή σε άλλους χώρους που διαθέτουν την απαιτούμενη γνωστοποίηση λειτουργίας (catering κ.λπ.) και μεταφέρονται στους εν λόγω χώρους για σερβίρισμα και τελική διάθεση.
 Οι χώροι αυτοί υπάγονται στο καθεστώς γνωστοποίησης λειτουργίας, σύμφωνα με την ισχύουσα Νομοθεσία ως Στεγασμένοι ή Υπαίθριοι χώροι εκδηλώσεων.
Τα δικαιολογητικά που απαιτούνται, είναι όμοια με αυτά που υποβάλλονται, στην αρμόδια αρχή, για τις επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών. Για τους στεγασμένους χώρους εκδηλώσεων, εκτός σχεδίου ή εντός οικισμού κ.λπ. στις ανωτέρω ιδρυόμενες επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών, αντί της βεβαίωσης χρήσεως γης θα προσκομίζεται η βεβαίωση νομιμότητας της κατασκευής της οικοδομής, του ειδικού κτιρίου, η οποία έχει εκδοθεί από την αρμόδια πολεοδομική υπηρεσία καθώς και η βεβαίωση χώρου κυρίας χρήσεως. Για τους υπαίθριους χώρους αυτών των επιχειρήσεων θα προσκομίζεται βεβαίωση νομιμότητας ή τακτοποίησης των βοηθητικών χώρων και των αποχωρητηρίων.
Οι βοηθητικοί χώροι των εν λόγω επιχειρήσεων είναι ανάλογοι με τους προβλεπόμενους στους γενικούς όρους της παρούσας. Παραλαβή ετοίμων φαγητών ποτών θα πρέπει να εξασφαλίζεται ότι οι συνεργαζόμενες επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών είναι γνωστοποιημένες σύμφωνα με την ισχύουσα Νομοθεσία. Τα αυτοκίνητα μεταφοράς τροφίμων πρέπει να πληρούν τους όρους της ισχύουσας νομοθεσίας, να διαθέτουν την προβλεπόμενη βεβαίωση καταλληλότητας και να πραγματοποιούν τη μεταφορά σύμφωνα με τα οριζόμενα από την ισχύουσα Νομοθεσία (συνθήκες θερμοκρασίας, χρόνος μεταφοράς κ.τ.λ.).
Στους υπαίθριους χώρους εκδηλώσεων η διατήρηση των τροφίμων και ποτών μπορεί να γίνεται σε κατάλληλο τροχήλατο ή αυτοκινούμενο εξοπλισμό όπου θα υπάρχει νιπτήρας για το πλύσιμο των χεριών με κατάλληλη υδραυλική εγκατάσταση και μία λεκάνη για το πλύσιμο των σκευών σερβιρίσματος. Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να πληρούνται οι όροι υγιεινής και ασφάλειας των τροφίμων και ειδικά η διατήρηση σταθερής θερμοκρασίας. Τα παραπάνω θα τεκμηριώνονται με καταγραφικά μηχανήματα ή χειρόγραφη καταγραφή. Διάθεση- σερβίρισμα Κατά την τελική διάθεση των έτοιμων τροφίμων και ποτών στο χώρο της εκδήλωσης θα πρέπει να διασφαλίζεται, κατά το δυνατό, ότι αυτά είναι προστατευμένα από τις επιδράσεις του περιβάλλοντος στο οποίο διαθέτονται (κλειστά δοχεία, κλειστές προθήκες, υπό ψύξη κ.τ.λ.).
Τα σκεύη σερβιρίσματος θα πρέπει να είναι κατάλληλα και επαρκή (π.χ. ξεχωριστή λαβίδα για κάθε είδος προσφερόμενου τροφίμου).
 Η διαδικασία σερβιρίσματος, στο χώρο έκθεσης των τροφίμων (μπουφές),
πρέπει να επιβλέπεται από το προσωπικό, ώστε να διασφαλίζεται η υγιεινή και ασφάλεια των προσφερόμενων τροφίμων.
Αίθουσα πελατών υπαίθριος χώρος Τα τραπέζια και τα καθίσματα διατηρούνται σε καλή κατάσταση και καθαρά, καθώς επίσης και τα τραπεζο- μάντηλα, τα πιάτα, τα ποτήρια κ.λπ. Δε θα πρέπει να γίνεται σερβίρισμα σε πιάτα ή ποτήρια που έχουν ρωγμές και δεν είναι λεία.
Όταν χρησιμοποιούνται σκεύη μιας χρήσης, θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι το υλικό από το οποίο είναι κατασκευασμένα (π.χ. πλαστικό, κ.α) είναι κατάλληλο για το σερβίρισμα ζεστών τροφίμων ή ροφημάτων.
 Χώρος πλύσεως σκευών. Εάν γίνεται πλύση σκευών, θα πρέπει να υπάρχει επαρκής χώρος για την πλύση των σκευών, των εργαλείων και των εξαρτημάτων του εξοπλισμού καθώς και των ειδών εστίασης (πιάτα, ποτήρια κ.λπ.), ανάλογος με τη δραστηριότητα της επιχείρησης. Σημείο παράδοσης επιστροφών
Στο συγκεκριμένο χώρο γίνεται η προσωρινή αποθήκευση των επιστρεφόμενων προς τις συνεργαζόμενες επιχειρήσεις ειδών.
Ο χώρος αυτός θα πρέπει να είναι ξεχωριστός από το σημείο παραλαβής. Πρέπει να είναι επαρκής και να διατηρείται καθαρός. Αποχωρητήρια
Ο αριθμός και η κατασκευή των αποχωρητηρίων θα πρέπει να ανταποκρίνονται στα οριζόμενα από την ισχύουσα νομοθεσία.
Είναι δυνατή η χρήση χημικών-βιολογικών αποχωρητήριων προσωρινά σε υπαίθριους χώρους εκδηλώσεων και γενικά σε χώρους όπου από την πολεοδομική νομοθεσία ή άλλη νομοθεσία δεν επιτρέπεται η κατασκευή αποχωρητηρίων.
 Η τοποθέτηση των χημικών-βιολογικών αποχωρητήριων πρέπει να διασφαλίζει την προστασία της Δημόσιας Υγείας και η διάθεση των λυμάτων τους να γίνεται σύμφωνα με το άρθρο 5 της παρούσας.
4. Κέντρα διασκέδασης Κέντρο διασκέδασης είναι ο στεγασμένος ή υπαίθριος χώρος συγκεντρώσεως του κοινού για την παρακολούθηση καλλιτεχνικού κυρίως μουσικού προγράμματος, με μεγίστη επιτρεπόμενη
Α-ηχοστάθμη 100 db, σε συνδυασμό με την παροχή φαγητών ή και ποτών (όπως αναφέρονται στις υποκατηγορίες των επιχειρήσεων μαζικής εστίασης).
 Δεν θεωρούνται κέντρα διασκέδασης οι επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών στις οποίες, γίνεται χρήση μουσικής και μουσικών οργάνων ή στερεοφωνικού συγκροτήματος μικρής ισχύος, με μεγίστη Α-ηχοστάθμη κατά τη λειτουργία του καταστήματος 80 db.
 Στα κέντρα διασκέδασης, ανεξαρτήτως δυναμικότητας, η άδεια χορηγείται σύμφωνα με τα οριζόμενα στην ΔΙΑΔΠ/Φ.Α.2.1/31600/20.11.2013 (ΦΕΚ Β 3106) και την κοινή υπουργική απόφαση 16228/17.5.2017 (ΦΕΚ 1723/Β΄/2017), όπως κάθε φορά ισχύουν.
 Οι τακτικοί και έκτακτοι έλεγχοι πραγματοποιούνται από τις καθ ύλην αρμόδιες αρχές.
Η τεχνική έκθεση συντάσσεται είτε από μηχανικό με ειδίκευση σε θέματα ηχομόνωσης και ακουστικής είτε από άλλο επιστήμονα σχετικής ειδικότητας, κατατίθεται με σχεδιαγράμματα εις τριπλούν και περιλαμβάνει την ηλεκτρομηχανολογική εγκατάσταση, τον αερισμό - εξαερισμό και τα μέτρα ηχομόνωσης που έχουν ληφθεί σύμφωνα με την προβλεπόμενη ηχοπροστασία με μεγίστη Α ηχοστάθμη 100 db. Στην τεχνική έκθεση θα αποδεικνύεται η αποτελεσματικότητα της ηχομόνωσης και θα αποτυπώνεται η θέση και τα χαρακτηριστικά των ηχείων στην κάτοψη των χώρων σύμφωνα με τα προβλεπόμενα από την Α5/3010/1985 (ΦΕΚ 593/τ.B΄/2-10-1985).
Για τα υπαίθρια κέντρα διασκέδασης η έκθεση θα αναφέρει και την απόσταση από σημεία ηχοπροστασίας καθώς και τα τυχόν μέτρα ηχοπροστασίας που έχουν ληφθεί με μέγιστη Α - ηχοστάθμη 100 db και δεν δημιουργούν προβλήματα στα σημεία προστασίας σύμφωνα με την Υ.Δ Α5/3010/1985 (ΦΕΚ 593/τ.B΄/2-10-1985). Όσον αφορά τον Υγειονομικό έλεγχο αυτών ως προς τη μουσική εφαρμόζονται οι όροι και προϋποθέσεις της υγειονομικής διάταξης (ΥΔ) Α5/3010/1985(ΦΕΚ 593/τ.B΄/2-10-1985) όπως τροποποιήθηκε και κάθε φορά ισχύει.
Χρήση μουσικής και μουσικών οργάνων στις λοιπές επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών Λοιπές επιχειρήσεις είναι οι επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών, (λοιπά καταστήματα) που κάνουν χρήση μουσικής και μουσικών οργάνων με μεγίστη επιτρεπόμενη Α-ηχοστάθμη μέχρι 80 db. Εξαιρούνται τα κέντρα διασκέδασης και η υποκατηγορία επιχειρήσεις παρασκευής και προσφοράς τροφίμων και ποτών σε κινητούς ή προσωρινούς χώρους, τα περίπτερα και τα κυλικεία χωρίς καθήμενους πελάτες. Στην περίπτωση που ο ενδιαφερόμενος γνωστοποιεί χρήση μουσικής και μουσικών οργάνων στον υπαίθριο χώρο της επιχείρησης πρέπει στον φάκελο του να υπάρχει τεχνική έκθεση μηχανικού με ειδίκευση σε θέματα ηχομόνωσης και ακουστικής, είτε άλλου επιστήμονα σχετικής ειδικότητας, που θα συνοδεύεται με τοπογραφικό διάγραμμα με τη θέση και τη φορά των ηχείων και τα χαρακτηριστικά αυτών.

 Η τεχνική έκθεση θα τεκμηριώνει ότι η ισχύς των ηχείων, η θέση, η απόσταση από κατοικίες, καθώς και τα τυχόν μέτρα ηχοπροστασίας, που έχουν ληφθεί, με μεγίστη Α-ηχοστάθμη 80 db δεν δημιουργούν προβλήματα στα σημεία προστασίας. Η τεχνική έκθεση θα συντάσσεται σύμφωνα με τους όρους και προϋποθέσεις ΥΔ Α5/3010/1985(ΦΕΚ 593/τ.B΄/2-10-1985) όπως τροποποιήθηκε και ισχύει. Οι υπηρεσίες ελέγχου, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην ΥΔ Α5/3010/1985, ελέγχουν τους όρους και προϋποθέσεις καθώς και την προβλεπόμενη ηχοστάθμη των επιχειρήσεων κατά τη λειτουργία αυτών σε τακτικούς ή έκτακτους ελέγχους.
4 α. Επιχειρήσεις παρασκευής ή και προσφοράς τροφίμων και ποτών σε κινητούς ή προσωρινούς χώρους.
 Οι επιχειρήσεις αυτές τηρούν τους προβλεπόμενους στο κεφάλαιο III του παραρτήματος II του (ΕΚ) αριθ. 852/2004 όρους.
Ο καθορισμός των θέσεων και η διαδικασία εγκατάστασης και λειτουργίας αυτών ορίζονται από τις αρμόδιες αρχές (Δήμοι, λιμενικές αρχές κ.λπ.) σύμφωνα με την ισχύουσα Νομοθεσία. Η επιχείρηση αναπτύσσεται κάτω από κατάλληλες τέντες, υπόστεγα κ.ά. που προστατεύουν τα τρόφιμα και τον εξοπλισμό από τη βροχή, την άμεση ηλιακή ακτινοβολία κ.λπ.   
Ο πάγκος εργασίας είναι από κατάλληλο υλικό λείο και αδιαπότιστο χωρίς φθορές. Εκτός του πάγκου εργασίας να υπάρχει ανάλογος με τη φύση του προσφερόμενου προϊόντος εξοπλισμός, όπως φορητές επιφάνειες κοπής, σκεύη και εργαλεία, που θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση. Θα υπάρχουν κλειστές προθήκες για την προστασία των τροφίμων από έντομα και σκόνη.
Πρέπει να εξασφαλίζεται η επαρκής υποδομή (νεροχύτες, νερό, καθαριστικά) για τον επιτόπιο καθαρισμό και όπου απαιτείται και η απολύμανση των εξαρτημάτων, των σκευών και των μερών του εξοπλισμού που απαιτούν συχνό πλύσιμο (π.χ. λαβίδες, μαχαίρια κ.λπ.). Τα χρησιμοποιούμενα σκεύη σερβιρίσματος θα είναι μιας χρήσεως και θα υπάρχει και χώρος πλύσης για λαβίδες, μαχαίρια, κ.λπ. Οι πρώτες ύλες και τα προϊόντα που προσφέρονται να προέρχονται από νομίμως λειτουργούσες επιχειρήσεις.
Να υπάρχει επαρκής παροχή νερού για ανθρώπινη κατανάλωση και δεξαμενή συγκέντρωσης υγρών αποβλήτων που θα αδειάζει καθημερινά στο Δημοτικό δίκτυο αποχέτευσης καθώς και κάδοι απορριμμάτων
 Σε περίπτωση χρήσης τροχήλατου οχήματος αμαξώματος, ο χώρος διαχείρισης τροφίμων θα είναι από κατάλληλο υλικό, αδιαπότιστο, το οποίο θα επιδέχεται καθαρισμό και απολύμανση ώστε να διασφαλίζεται η υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων και να εμποδίζεται η αερομεταφερόμενη επιμόλυνση.
 Για την πώληση ευαλλοίωτων προϊόντων θα χρησιμοποιούνται οχήματα με ισοθερμικό αμάξωμα ή θα φέρουν ψυγείο, κατά προτίμηση ηλεκτρικό. Θα υπάρχουν θερμόμετρα σε όλα τα ψυγεία και τις καταψύξεις και θερμόμετρα χειρός για τον έλεγχο της θερμοκρασίας των ευαλλοίωτων πρώτων υλών. Επιχειρήσεις που παρασκευάζουν και διαθέτουν τρόφιμα ή /και ποτά και είναι μόνιμα εγκατεστημένες στα εκθεσιακά κέντρα ιδρύονται και λειτουργούν σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις.
 Οι διοργανωτές των εκθέσεων των επιχειρήσεων που παρασκευάζουν και διαθέτουν τρόφιμα ή /και ποτά σε εκθεσιακά κέντρα, υπαίθριες εκθέσεις, κ.λπ. για μικρά χρονικά διαστήματα πρέπει να ενημερώνουν τους συμμετέχοντες στις εκθέσεις αυτές για την απόκτηση βεβαίωσης καταλληλότητας, από τις κατά τόπους υγειονομικές αρχές του προσωρινού χώρου που θα χρησιμοποιήσουν για την έκθεση και πώληση των προϊόντων τους.
 Η ανωτέρω βεβαίωση θα χορηγείται από τις κατά τόπους Υγειονομικές Υπηρεσίες των Περιφερειακών Ενοτήτων, όπου ο ενδιαφερόμενος θα υποβάλλει αίτηση και υπεύθυνη δήλωση στην οποία θα αναγράφονται τα προς διάθεση και πώληση προϊόντα και ότι τηρούνται οι διατάξεις της παρούσας.

4β. Κινητές Καντίνες Οι κινητές καντίνες αυτοκινούμενες ή μη, είναι οχήματα αυτοκινούμενα ή ρυμουλκούμενα, διασκευασμένα σε καταστήματα (κινητά καταστήματα), που παρασκευάζουν και διαθέτουν τρόφιμα και ποτά και σταθμεύουν σε χώρους όπως οδικοί κόμβοι, αρχαιολογικοί χώροι, ακτές, κ.λπ.
Οι προδιαγραφές
τους ορίζονται από το Υπουργείο Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων και υπόκεινται στις διατάξεις του Υπουργείου Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας καθώς και στις Διατάξεις των αρμοδίων Υπουργείων ανάλογα με το χώρο στάθμευσής τους.
Για τις καντίνες με δικαίωμα απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας οι πρόσθετοι όροι και προϋποθέσεις λειτουργίας αυτών καθορίζονται από ειδικότερες διατάξεις.
Η κατασκευή του οχήματος θα είναι από κατάλληλο ανθεκτικό και αδιαπότιστο υλικό, που επιδέχεται καθαρισμό και απολύμανση ώστε να διασφαλίζεται η υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων και ποτών, να εμποδίζεται η επιμόλυνση από το περιβάλλον και να προστατεύονται τα τρόφιμα και ο εξοπλισμός από τη βροχή, την άμεση ηλιακή ακτινοβολία, κ.λπ.
Πρέπει να υπάρχει πάγκος εργασίας από κατάλληλο υλικό λείο και αδιαπότιστο χωρίς φθορές. Εκτός του πάγκου εργασίας θα υπάρχει και ανάλογος με τη φύση του προσφερόμενου προϊόντος εξοπλισμός, όπως φορητές επιφάνειες κοπής, σκεύη και εργαλεία, που θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση. Θα υπάρχουν κλειστές προθήκες (ερμάρια, ντουλάπια) για την προστασία των τροφίμων από έντομα και σκόνη.
 Πρέπει να εξασφαλίζεται, η επαρκής υποδομή (νεροχύτες, νερό, καθαριστικά) για τον επιτόπιο καθαρισμό και όπου απαιτείται η απολύμανση των εξαρτημάτων, των σκευών και των τμημάτων του εξοπλισμού που απαιτούν συχνό πλύσιμο (π.χ. λαβίδες, μαχαίρια κ.λπ.). Θα διασφαλίζεται ότι οι πρώτες ύλες και τα προϊόντα που προσφέρονται, προέρχονται από νόμιμες επιχειρήσεις.
 Όλα τα τρόφιμα θα παρασκευάζονται (ψήσιμο, βράσιμο κ.λπ.) και θα προσφέρονται για άμεση κατανάλωση.
 Οι επιχειρήσεις θα χρησιμοποιούν σκεύη μιας χρήσης. Τα σκεύη μιας χρήσης για το σερβίρισμα ζεστών τροφίμων ή ροφημάτων θα πρέπει να είναι κατάλληλα για τη χρήση αυτή.   
Πρέπει να υπάρχει επαρκής παροχή νερού ανθρώπινης κατανάλωσης και δεξαμενή συγκέντρωσης υγρών αποβλήτων κ.λπ. Θα εξασφαλίζεται παροχή ηλεκτρικού ρεύματος (π.χ. γεννήτρια, δίκτυο της ΔΕΗ κ.λπ.) ώστε τυχόν ευαλλοίωτα τρόφιμα να διατηρούνται σε κατάλληλα ηλεκτρικά ψυγεία. Θα υπάρχουν θερμόμετρα σε όλα τα ψυγεία και τις καταψύξεις και θερμόμετρα χειρός για τον έλεγχο της θερμοκρασίας των ευαλλοίωτων πρώτων υλών. Προκειμένου να εκδοθεί η άδεια κυκλοφορίας της αυτοκινούμενης κινητής καντίνας ή η ταξινόμηση της ρυμουλκούμενης κινητής καντίνας από τη Δ/νση Μεταφορών της Περιφερειακής Ενότητας, ο ενδιαφερόμενος υποβάλλει αίτηση με συνημμένο εις διπλούν σχεδιάγραμμα κάτοψης της κινητής ή ρυμουλκούμενης καντίνας στην αντίστοιχη Υγειονομική Υπηρεσία, για τη χορήγηση της βεβαίωση καταλληλότητας μετά από υγειονομικό έλεγχο.
 Στη συνέχεια για την εγκατάσταση και λειτουργία του αναφερομένου οχήματος ο ενδιαφερόμενος υποβάλει τα απαιτούμενα δικαιολογητικά στον οικείο Δήμο.
Για την χορήγηση γνωμοδότησης από την Υγειονομική Υπηρεσία πρέπει ο ενδιαφερόμενος να υποβάλλει αίτηση στην οποία θα αναφέρονται τα κάτωθι:
• Ταξινόμηση του οχήματος (ρυμουλκούμενο ή αυτοκινούμενο, αριθμός πλαισίου, κ.λπ.).
• Σχεδιάγραμμα κάτοψης της κινητής καντίνας – διάγραμμα ροής εις τριπλούν.
• Τα προϊόντα (αναλυτικά τα τρόφιμα, ποτά ή και άλλα είδη) που επιθυμεί να προσφέρει.
• Ο τρόπος υδροδ